أحمد بن محمد مسكويه الرازي ( مترجم : ابو القاسم امامى و على نقى منزوى )
235
تجارب الأمم ( فارسى )
جنگ به سود تو باشد جز مرد و شمشير و نيزه ، چيزى سود نبخشد . اگر به زيان تو باشد ، زن و فرزند و خواستهات را از دست دهى و رسوا شوى . كعب و كلاب چه كردهاند ؟ » گفتند : « كسى از ايشان نيامده است . » گفت : « كوشش و برش نمىبينم . اگر روز سربلندى و برترى مىبود ، كعب و كلاب نيز در اين جا مىبودند . از شما كه آمده است ؟ » گفتند : « عمرو و عوف پسران عامر . » گفت : دو جوان از پسران عامر كه بود و نبودشان يكى است . اى مالك ، از اين كه مهتران هوازن را پيشاپيش سواران داشتهاى ، كارى از پيش نخواهى برد . آنان را به شهرشان و ميان مردمشان بازگردان ، جايى كه از دسترس دشمن به دور باشند . [ 155 ] آن گاه بر اسب نشينيد و با اينان كه از آيين برون رفتهاند [ 1 ] نبرد كنيد . چه ، اگر جنگ به سود تو باشد ، آنان از پى ، به تو خواهند پيوست و اگر به زيان تو بود ، كسان و خواستهء خويش را از دست ندادهاى . » مالك گفت : [ هرگز چنين نكنم . تو ديگر پير شدهاى و دانش تو نيز كهنه شده است . [ 2 ] ] سوگند ، اى مردم هوازن ، يا از من فرمان مىبريد ، يا شكم بر نوك اين شمشير مىنهم كه از پشتم درآيد . » مالك خوش نمىداشت كه در آن جنگ سخنى از دريد ، يا آراى دريد باشد . سپس دريد گفت : « اين جنگى است كه در آن هستم و نيستم . » اى كاش ، در اين جنگ جوانى بودم ، در تكاپو و شتاب ، و اسبى را كه موى پاشنهاش بلند باشد ، مىراندم ، كه همچون بز كوهى برنا و نيرومند است . » [ 3 ]
--> [ ( 1 ) ] در متن : صباء ( صابئان ) : كسانى كه از آيين كهن تازيان برون رفتهاند . پيامبر ( ص ) و ياران او را گويد . [ ( 2 ) ] آن چه در ميان دو قلاب آمده است از طبرى است . ( 3 : 1657 ) . [ ( 3 ) ] بز كوهى ، در برابر « شاة » در متن . شاة به معنى گوسپند است . ليك در اين جا به معنى بز كوهى ( تيس الجبل ) آمده است . نگاه كنيد به العقد الفريد 1 : 133 .